Засгийн газар

Ирэх оноос хэрэгжиж эхлэх нийгмийн даатгалын шимтгэлийг нэмэгдүүлэх шийдвэрийн талаар гишүүдийн байр суурийг тодрууллаа. 2017 оноос үе шаттай нэмэгдэж эхэлсэн шимтгэлийн нэмэгдэл Монгол улс ОУВС-ийн өргөтгөсөн санхүүжилтийн хөтөлбөрт хамрагдсантай холбоотой. Тэгвэл тус хөтөлбөрөөс манай улс гарсан ч шимтгэлийн өсөлтийг эргэж бууруулах боломж байхгүйг гишүүд тайлбарлалаа.

Улсын эдийн засгийг сэхээнээс гаргахын тулд ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдсан манай улс иргэд, аж ахуй нэгжээс авах нийгмийн даатгалын шимтгэлийг үе шаттайгаар нэмэгдүүлнэ гэж хуульчилсан. Энэ дагуу ирэх онд 2 хувиар нэмэгдүүлснээр ажилтан 12.5 хувь, ажил олгогч 13.5 хувиар шимтгэл төлөх юм. Өөрөөр бол ажилтан ажил олгогчдын төлөх татварын хэмжээ 26 хувьд хүрч байгаа нь иргэд аж ахуй нэгжүүдэд багагүй хүндрэл учруулна гэх шүүмжлэл дагуулж байгаа. Гэвч нийгмийн даатгалын сан алдагдал өндөртэй явж байгаа тул шимтгэлийн хэмжээг нэмэгдүүлэхээс өөр аргагүй гэлээ.

Нийгмийн даатгалын шимтгэл 26 хувьд хүрсний дээр хүн амын орлогын албан татварт төлөх 8 хувийг оруулан тооцвол иргэд авч байгаа цалингийнхаа 35 орчим хувийг татварт төлөх юм. Харин Олон улсын валютын сангийн өргөтгөсөн санхүүжилтийн хөтөлбөрөөс ирэх оны тавдугаар сард гарах хувиартай байгаа. Тиймээс валютын сангийн хөтөлбөрөөс гарвал эргээд нийгмийн даатгалын шимтгэлийг бууруулах боломжтой эсэхийг салбарын сайдаас тодруулсан юм.

Нийгмийн даатгалын сан алдагдалтай явдагийн гол шалтгаан нь тэтгэвэр бодох аргачлалтай холбоотой тул системийн зохицуулалт хэрэгтэйг салбарын сайд онцоллоо. Үүнээс гадна нийгмийн даатгалын сангийн чөлөөт үлдэгдлийг арилжааны банкуудад байршуулдаг нь өндөр эрсдэлтэйг Капитал банкны дампуурлаас харж болно. Тиймээс иргэдийн төлсөн мөнгийг эсрдэлгүй хадгалах үүднээс төв банкны үнэт цаасыг худалдан авах зохицуулалтыг ирэх оноос хэрэгжүүлнэ гэлээ.